به گزارش پایگاه خبری تحلیلی عصر کار، محمدجواد عسکری، رئیس کمیسیون کشاورزی، آب، منابع طبیعی و محیط زیست مجلس شورای اسلامی، در نشست این کمیسیون با معاون باغبانی وزارت جهاد کشاورزی، با اشاره به ظرفیتهای گسترده کشور در حوزه باغبانی، اظهار کرد: ما ظرفیتهای کمنظیری در تولید محصولات باغی از جمله انار، کشمش و سایر محصولات داریم و اگر این ظرفیتها بهدرستی مدیریت شوند، میتوانند در ایجاد اشتغال، افزایش تولید، درآمدزایی و تصاحب بازارهای منطقهای نقش مؤثری داشته باشند.
وی افزود: ما در بخش باغبانی میتوانیم ظرفیتهایی ایجاد کنیم که شاید در بسیاری از حوزههای دیگر کشاورزی و حتی صنعت و معدن امکان آن وجود نداشته باشد؛ بنابراین باید از این ظرفیت بهدرستی استفاده کرد و با تدوین قواعد و برنامههای مشخص، زمینه اثربخشی بیشتر آن را فراهم کرد.
برنامه هفتم نباید به بهانه جنگ از مسیر اجرا خارج شود
عسکری با تأکید بر ضرورت اجرای دقیق برنامه هفتم توسعه در بخش باغبانی گفت: یکی از مسائل مهم، برش یکساله برنامه هفتم و سنجههای آن است. در سال سوم برنامه قرار داریم و متولی بخش باغبانی باید بهطور دقیق مشخص کند در سال اول و دوم چه میزان تولید، اشتغال و سرمایهگذاری پیشبینی شده بود و اکنون به چه نقطهای رسیدهایم.
رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس ادامه داد: قبول داریم که جنگ بر شرایط کشور تأثیر گذاشته است، اما جنگ نباید بهانهای برای انجام نشدن تکالیف و اهداف برنامه باشد. باید مشخص شود چه میزان از عقبماندگیها ناشی از شرایط جنگی بوده و چه میزان به مدیریت و نحوه اجرای برنامه مربوط میشود.
وی تأکید کرد: از معاونت باغبانی وزارت جهاد کشاورزی میخواهیم گزارش عملکرد این بخش را بهصورت ماهانه، مکتوب و حضوری و در قالب ارائه مشخص به کمیسیون ارائه کند تا معلوم باشد چه اقداماتی انجام شده، ظرفیتهای موجود چگونه فعال شده و در هر یک از سنجههای برنامه هفتم در چه نقطهای قرار داریم.
وزارت جهاد کشاورزی برای بودجه باغبانی باید مطالبهگر باشد
عسکری با اشاره به در پیش بودن فرآیند تدوین لایحه بودجه سال ۱۴۰۶ گفت: اکنون باید وزارت جهاد کشاورزی با قدرت از اعتبارات مورد نیاز بخش باغبانی دفاع کند. در زمان بررسی بودجه، دستگاهها باید برای اعتبارات مورد نیاز خود در سازمان برنامه و بودجه و مجلس پیگیری کنند و وزارتخانه نیز باید مشخص کند برای توسعه باغبانی، ایجاد اشتغال، تقویت تعاونیها و توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی چه میزان اعتبار نیاز دارد.
وی افزود: نمیتوان صرفاً منتظر ماند تا دولت اعداد و ارقام بودجه را پیشنهاد دهد. وزارت جهاد کشاورزی باید اعلام کند که با چه میزان اعتبار میتواند چه میزان اشتغال، تولید و سرمایهگذاری ایجاد کند و چه برنامهای برای توسعه باغبانی دارد تا مجلس نیز بتواند در زمان بررسی بودجه از این برنامه حمایت کند.
رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس ادامه داد: مقرر شد وزارت جهاد کشاورزی در هفته آینده میزان اعتبارات پیشنهادی خود برای بخش باغبانی در لایحه بودجه سال ۱۴۰۶ را به کمیسیون اعلام کند تا نمایندگان بتوانند بر اساس آن پیگیریهای لازم را انجام دهند.
سرمایهگذاری گلخانهای بدون دریافت تسهیلات، ظرفیت قابل اتکایی برای توسعه است
عسکری با اشاره به ظرفیت سرمایهگذاری بخش خصوصی در گلخانهها اظهار کرد: ما در شهرستانهای مختلف شاهد حضور سرمایهگذارانی هستیم که حتی بدون دریافت تسهیلات دولتی وارد حوزه گلخانه شدهاند. برای نمونه، در زریندشت خانوادهای اقدام به احداث یک مجموعه گلخانهای ۲۰ هکتاری کرده و برای این کار از تسهیلات دولتی استفاده نکرده است.
وی افزود: این نشان میدهد اگر فضای کسبوکار و سرمایهگذاری را تسهیل کنیم، بسیاری از افرادی که منابع مالی خود را در بانکها نگهداری میکنند نیز میتوانند به سمت سرمایهگذاری در بخش باغبانی و گلخانهای هدایت شوند.
رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس تصریح کرد: توسعه گلخانهها علاوه بر ایجاد اشتغال، موجب افزایش بهرهوری آب، مدیریت منابع خاک و ایجاد درآمد پایدار میشود و از این جهت باید بهعنوان یکی از اولویتهای بخش باغبانی مورد توجه قرار گیرد.
وی با اشاره به ظرفیت نیروی انسانی در بخش کشاورزی گفت: حدود ۲۵ هزار فارغالتحصیل رشتههای کشاورزی در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا وجود دارند که عمدتاً علاقهمند هستند در این حوزه مشغول به کار شوند. یکی از بهترین ظرفیتها برای ایجاد اشتغال تخصصی برای این افراد، بخش باغبانی و بهویژه توسعه گلخانههاست.
عسکری افزود: با توسعه گلخانهها میتوان هم بهرهوری آب را افزایش داد، هم بحران خاک را مدیریت کرد و هم اشتغال مناسبی برای جوانان تحصیلکرده ایجاد کرد.
وی با اشاره به بازارهای پیرامونی کشور گفت: حدود ۵۰۰ میلیون نفر جمعیت در کشورهای پیرامونی وجود دارد که میتوانند بازار محصولات کشاورزی ایران باشند؛ بهویژه محصولاتی که به دلیل رعایت دوره کارنس و تولید محصولات سالم و ارگانیک از ظرفیت مناسبی برای حضور در بازارهای منطقهای برخوردارند.
دانشبنیان شدن باغبانی نباید صرفاً در گزارشها باقی بماند
رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس در بخش دیگری از سخنان خود با انتقاد از روند دانشبنیان شدن بخش کشاورزی گفت: در این زمینه واقعاً گلایه داریم. گزارشهایی از سوی سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی ارائه میشود، اما باید در عمل مشخص شود این مجموعه در حوزههایی مانند تولید بذر هیبرید، بذر خیار، گوجهفرنگی و سایر محصولات گلخانهای چه میزان موفقیت داشته است.
عسکری تأکید کرد: نباید خودمان را با گزارشها قانع کنیم؛ باید واقعیت میدان را ببینیم. در برخی موارد، بخش خصوصی بسیار جلوتر از مجموعههای دولتی حرکت کرده است.
وی با اشاره به نمونههایی از باغداران پیشرو در کشور گفت: در کرمان نیز کشاورزان و باغداران پیشرو اقداماتی انجام دادهاند که میتواند الگوی توسعه بخش باغبانی باشد. باید از ظرفیت کشاورزان پیشرو استفاده کنیم و اجازه ندهیم در حوزههایی مانند پسته، رقبای خارجی بازارهای ما را تهدید کنند.
ابهام در اجرای کیوآرکد محصولات باید تعیین تکلیف شود
عسکری در ادامه با اشاره به موضوع شناسهدار شدن محصولات کشاورزی و اجرای کیوآرکد گفت: اکنون که برداشت کیوی در برخی مناطق آغاز شده است، تماسهای متعددی از سوی نمایندگان و مردم درباره تعیین تکلیف کیوآرکد این محصول داشتهایم.
وی افزود: اگر در اجرای این موضوع مشکل قانونی یا اجرایی وجود دارد، باید وزارت جهاد کشاورزی آن را بهطور شفاف اعلام کند تا مجلس برای رفع مشکل اقدام کند و اگر مانعی وجود ندارد، باید روند اجرای آن مشخص شود. کمیسیون نیز در صورت نیاز موضوع را از نزدیک بررسی خواهد کرد.
اراضی شیبدار نباید از برنامه توسعه باغبانی کنار گذاشته شود
رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس با اشاره به ظرفیت اراضی شیبدار گفت: فلسفه وجودی اراضی شیبدار، توسعه باغبانی و تولید محصولاتی مانند انجیر، بادام و زیتون است و باید در برنامهریزیهای وزارت جهاد کشاورزی مورد توجه جدی قرار گیرد.
وی همچنین با اشاره به اجرای طرح فراز در باغات انگور افزود: این طرح و افزایش بهرهوری باغات میتواند ظرفیت تولید را به شکل قابل توجهی افزایش دهد، اما باید برای محصول تولیدشده نیز بازار و مسیر فروش و صادرات مشخص باشد؛ نمیتوان تولید را افزایش داد و پس از آن، تولیدکننده را با مشکل فروش محصول مواجه کرد.
توقف صادرات خرما، نمونهای از آثار تصمیمات خلقالساعه
عسکری با انتقاد از برخی تصمیمات ناگهانی در حوزه صادرات محصولات کشاورزی گفت: سال گذشته صادرات خرما ممنوع شد؛ در حالی که در حوزه انتخابیه ما حدود ۱۵ هزار هکتار نخلستان وجود دارد. چنین تصمیماتی میتواند بازار تولیدکننده را مختل کند.
وی افزود: بر اساس گزارشی که از وضعیت موجود دارم، بیش از ۲۰۰ هزار تن خرمای سال گذشته در انبارها باقی مانده است. در شهرستان داراب نیز تولیدکنندگانی وجود دارند که حدود ۲۰ تا ۳۰ هزار تن خرمای آنها در انبارها باقی مانده و نمیدانند با محصول خود چه کنند.
رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس ادامه داد: اگر قرار است صادرات محصولی محدود یا متوقف شود، باید از قبل برای بازار جایگزین برنامهریزی شود. وزارت جهاد کشاورزی و دستگاههای مسئول صادرات باید بازارهای جدید را شناسایی و برای حفظ بازارهای منطقهای برنامه داشته باشند.
عسکری تأکید کرد: در شرایط جنگی، دستگاههای مسئول باید فعالتر و پویاتر از گذشته عمل کنند تا بازارهای منطقهای از دست نرود و برای صادرات محصولات کشاورزی بازاریابی و فضاسازی شود.
سرمایهگذاری در زیرساختهای باغبانی نباید با بروکراسی متوقف شود
وی با اشاره به نمونههایی از سرمایهگذاری موفق در استانها گفت: در سمیرم، یک سرمایهگذار حدود چهار ماه قبل عملیات احداث سردخانهای با ظرفیت حدود ۵۰ هزار تن را آغاز کرد و اکنون این مجموعه با تجهیزات و امکانات لازم به بهرهبرداری رسیده و در حال خرید سیب و انتقال آن به سردخانه و بستهبندی محصول است.
رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس افزود: این نمونهها نشان میدهد اگر فضای سرمایهگذاری فراهم شود، بخش خصوصی میتواند با سرعت قابل توجهی وارد میدان شود؛ اما متأسفانه روند سرمایهگذاری در برخی استانها کند شده و این مسئله به ضرر تولید و اقتصاد کشور است.
جلسه با تولیدکنندگان و صادرکنندگان برگزار شود
عسکری با تأکید بر ضرورت ارتباط مستقیم وزارت جهاد کشاورزی با فعالان بخش خصوصی گفت: باید جلسهای با تولیدکنندگان حوزههای مختلف باغبانی و همچنین جلسهای با صادرکنندگان برگزار شود.
وی افزود: صادرکنندهای که بازار را میشناسد و توان صادرات دارد، نباید درگیر بروکراسیهای زائد شود. وقتی صادرکننده را گرفتار فرآیندهای اداری میکنیم، عملاً انگیزه او برای ادامه کار از بین میرود.
رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس تصریح کرد: باید از ظرفیت صادرکنندگان برای شناسایی بازارهای جدید و توسعه صادرات استفاده کنیم و دستگاههای مسئول نیز موانع اداری را از مسیر آنها بردارند.
برق و گاز گلخانهها باید در هر شرایطی تعیین تکلیف شود
وی در بخش پایانی سخنان خود با اشاره به ضرورت تأمین انرژی گلخانهها گفت: موضوع برق و گاز گلخانهها باید بهطور جدی تعیین تکلیف شود؛ زیرا یک تنش در تأمین انرژی میتواند خسارت سنگینی به تولید گلخانهای وارد کند.
عسکری تأکید کرد: اعتقاد ما این است که حتی اگر در شرایط خاص برق منازل با محدودیت مواجه شود، برق چاههای کشاورزی و گلخانهها نباید قطع شود؛ چراکه تولید بخش کشاورزی و گلخانهای به استمرار انرژی وابسته است.
وی با اشاره به پیگیری سهمیه سوخت بخش کشاورزی گفت: با پیگیریهای انجامشده، برای مرداد و شهریور هر ماه ۱۰۰ میلیون لیتر سوخت مازاد برای بخش کشاورزی در نظر گرفته شد، اما باید این سهمیه بهصورت دقیق میان استانها توزیع شود و اگر استانی در مقطعی به سهمیه بیشتری نیاز دارد، امکان جابهجایی سهمیه میان استانها فراهم شود.
رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس افزود: در حوزه گلخانهها، بهویژه در مناطق سردسیر، تأمین سوخت و انرژی اهمیت بیشتری دارد و باید سازوکاری ایجاد شود که تولیدکنندگان در فصل سرما با تنش انرژی مواجه نشوند.
عسکری در پایان با تأکید بر ضرورت پیگیری مصوبات و پیشنهادهای مطرحشده در این نشست گفت: مقرر شد گزارش اقدامات و پیشنهادهای مرتبط با طرح فراز باغات، کشمش، برنامه هفتم، توسعه گلخانهها، صادرات و سایر مباحث مرتبط با بخش باغبانی بهصورت مکتوب تهیه و در اختیار کمیسیون قرار گیرد.
وی تأکید کرد: کمیسیون کشاورزی موضوعات مطرحشده را بهصورت مستمر پیگیری خواهد کرد و انتظار داریم معاونت باغبانی وزارت جهاد کشاورزی نیز گزارش عملکرد و برنامههای خود را بهصورت ماهانه ارائه کند تا مشخص باشد هر یک از اهداف تعیینشده در برنامه هفتم در چه مرحلهای قرار دارد.
/پایان متن/
Monday, 21 September , 2026