چند سال پس از آغاز دوباره عملیات لوله‌گذاری انتقال آب خلیج‌فارس به فارس، هنوز گزارش عمومی و یکپارچه‌ای از وضعیت تمام قطعات، برنامه زمان‌بندی، منابع مالی و مصرف‌کنندگان نهایی پروژه به‌آسانی در دسترس نیست. «عصر کار» از مسئولان پروژه می‌پرسد: آب خلیج‌فارس اکنون دقیقاً در کدام نقطه مسیر قرار دارد؟

سرویس عمرانی عصر کار؛ سعید زحمت‌کشان: عملیات لوله‌گذاری طرح انتقال آب خلیج‌فارس به شهرستان‌های لامرد و مهر در تیرماه ۱۴۰۰ با حضور مسئولان استانی و وزارت نیرو آغاز شد.

در گزارش منتشرشده از آن مراسم اعلام شد تخصیص اولیه طرح پیش‌تر دریافت و عملیات اجرایی آن کلنگ‌زنی شده بود، اما فعالیت پروژه پس از مدتی با کندی روبه‌رو شد و عملیات لوله‌گذاری در سال ۱۴۰۰ دوباره در دستور کار قرار گرفت.

غلامرضا توکل شوریجه، رئیس مجمع نمایندگان استان فارس، نیز در مردادماه ۱۴۰۵ شایعه جمع‌آوری کارگاه‌های پروژه را رد کرد و گفت طرح همچنان در حال پیشرفت است؛ هرچند روند اجرای آن کند است.

این اظهارات، فعال‌بودن پروژه را تأیید می‌کند؛ اما هنوز روشن نیست پیشرفت اعلام‌شده مربوط به کدام قطعه، کدام مسیر و چه بخش مشخصی از طرح است.

یک عنوان و چند روایت

در خبرهای سال‌های گذشته، عنوان «انتقال آب خلیج‌فارس به فارس» برای بخش‌ها و اهداف متفاوتی به‌کار رفته است؛ گاهی تمرکز بر تأمین آب لامرد و مهر بوده و در برخی گزارش‌ها از انتقال آب برای صنایع و توسعه مسیر به دیگر نقاط استان سخن گفته شده است.

ممکن است این گزارش‌ها به مراحل یا قطعات مرتبط یک شبکه بزرگ‌تر اشاره داشته باشند؛ اما بدون انتشار شناسنامه رسمی و به‌روز پروژه، تشخیص دقیق ارتباط میان این مسیرها برای افکار عمومی امکان‌پذیر نیست.

پرسش اصلی «عصر کار» این است: عنوان رسمی پروژه چیست؟ مبدأ و مقصد نهایی کجاست؟ کدام قطعات در حال اجراست و مسئولیت کارفرما، سرمایه‌گذار، مجری، مشاور و پیمانکار هر بخش بر عهده چه مجموعه‌ای قرار دارد؟

کندی پروژه از کجا ناشی می‌شود؟

وقتی رئیس مجمع نمایندگان فارس از کندی اجرای پروژه سخن می‌گوید، انتظار می‌رود علت این کندی نیز برای افکار عمومی تشریح شود.

آیا مشکل به تأمین مالی مربوط است؟ آیا پروژه با مسئله تملک مسیر، تأمین لوله، تجهیزات، ایستگاه‌های پمپاژ، انرژی، مجوزهای اجرایی یا قرارداد خرید آب روبه‌روست؟ برنامه جبران عقب‌ماندگی چیست و چه زمان‌بندی تازه‌ای برای بهره‌برداری تعیین شده است؟

این پرسش‌ها به معنای نادیده‌گرفتن پیچیدگی فنی و مالی پروژه نیست؛ بلکه لازمه ارزیابی طرحی است که با آینده صنعت، سرمایه‌گذاری و منابع آبی فارس ارتباط دارد.

آب برای کدام مصرف‌کنندگان؟

یکی دیگر از ابهام‌ها، نحوه تخصیص آب انتقالی است. باید مشخص شود کدام شهرها، شهرک‌های صنعتی، مناطق ویژه و واحدهای تولیدی در برنامه دریافت آب قرار دارند و اولویت‌بندی مصرف‌کنندگان بر چه مبنایی انجام می‌شود.

همچنین لازم است توضیح داده شود ورود آب انتقالی چه اثری بر کاهش برداشت صنایع از چاه‌ها و منابع زیرزمینی خواهد داشت و آیا برای پایش این کاهش، سازوکار قابل‌اندازه‌گیری پیش‌بینی شده است؟

پیشنهاد عصر کار؛ داشبورد عمومی پروژه

«عصر کار» پیشنهاد می‌کند استانداری فارس با همکاری دستگاه‌های مسئول و مجموعه‌های اجرایی، داشبورد عمومی طرح انتقال آب خلیج‌فارس را راه‌اندازی کند.

در این سامانه می‌توان نقشه مسیر، مشخصات قطعات، پیشرفت برنامه‌ای و واقعی، تصاویر دوره‌ای، موانع اجرایی، مسئول هر بخش و زمان‌بندی بهره‌برداری را بدون انتشار اطلاعات محرمانه در اختیار مردم و فعالان اقتصادی قرار داد.

انتشار منظم این اطلاعات، از شکل‌گیری شایعات جلوگیری می‌کند و امکان می‌دهد عملکرد پروژه بر مبنای داده و نتیجه ارزیابی شود، نه صرفاً بر اساس خبرهای پراکنده و وعده‌های مقطعی.

مطالبه «عصر کار» توقف یا تضعیف پروژه نیست؛ مطالبه این است که طرحی با چنین اهمیت اقتصادی و زیربنایی، شناسنامه‌ای روشن، اطلاعاتی قابل رهگیری و زمان‌بندی قابل سنجش داشته باشد.

«عصر کار» آمادگی دارد پاسخ استانداری فارس، شرکت آب منطقه‌ای فارس، دستگاه‌های صنعتی، مجموعه مجری و دیگر طرف‌های مسئول را درباره آخرین وضعیت پروژه به‌صورت دقیق و بدون پیش‌داوری منتشر کند.

/پایان متن/