گزارش سرویس عمرانی عصر کار؛ مهناز معصومی: رویدادی که هدف آن پاسداشت میراث علمی زندهیاد دکتر سیدآهنگ کوثر، پدر علم آبخوانداری ایران و بازاندیشی در الگوی ملی مدیریت منابع آب بود. در این گردهمایی، جمعی از مسئولان، استادان، خیرین و فعالان حوزه آب و محیطزیست حضور یافتند و بر ضرورت همکاری مردمی و علمی برای نجات منابع حیاتی کشور تأکید کردند.
در بخشی از برنامه، مجتبی پاکپرور، رئیس ایستگاه تحقیقات آبخوانداری کوثر، با اشاره به روند نگرانکننده افت منابع آبی کشور گفت: در پنجاه سال گذشته، میانگین بارش از ۲۵۰ میلیمتر به ۲۲۶ میلیمتر کاهش یافته و این کاهش همزمان با افزایش شدید برداشت از سفرههای زیرزمینی بوده است. به گفته وی، تعداد چاههای حفرشده از حدود ۳۵۰ هزار حلقه به بیش از ۷۰۰ هزار رسیده و در نتیجه، حدود نیمی از ذخایر تجدیدناپذیر آب زیرزمینی ایران از میان رفته است.
پاکپرور با بیان اینکه «شدت سیلابها در سالهای اخیر افزایش یافته»، خاطرنشان کرد: بهجای نگرانی از وقوع سیلاب، باید از آن برای تغذیه سفرههای زیرزمینی بهره برد.
وی تأکید کرد که دکتر سیدآهنگ کوثر با درک عمیق از چرخه آب و خاک، سیلاب را فرصتی برای حیات دوباره دشتها میدانست، نه تهدیدی برای نابودی آنها. به باور او، توسعه آبخوانداری با مشارکت مردم میتواند راهی مؤثر برای مقابله با بحران کمآبی باشد.
در ادامه، عزتالله جهانخواه، فرماندار ویژه فسا، با اشاره به نقش مردم و خیرین در توسعه پایدار گفت: «راه استاد کوثر باید با همکاری مردم، خیرین و متخصصان ادامه یابد تا طرحهای آبخوانداری در شهرستان فسا به نتیجه برسند.»
او ضمن تأکید بر اهمیت فرهنگسازی در مصرف بهینه آب افزود: «باید نگاه دلسوزانه و آیندهنگر دکتر کوثر در تمامی حوزههای کشاورزی، صنعت و آب شرب الگو قرار گیرد.»
جهانخواه همچنین به محدودیت اعتبارات دولتی اشاره کرد و گفت: «با وجود کمبود بودجه در بخش آب، حضور خیرین و تشکلهای مردمی میتواند بسیاری از مشکلات را حل کند.»
وی از دکتر رضاییان، همسر زندهیاد کوثر، بسیج عمران و دیگر همراهان این گردهمایی قدردانی کرد و خواستار گسترش این نوع همایشها در سطح ملی شد تا اهمیت آبخوانداری بیش از پیش شناسانده شود.
در بخش دیگری از نشست، محمدمحسن مصلح، مدیرعامل جمع خیرین آبرسان فارس، با ارائه تحلیلی از وضعیت آب کشور گفت: «ایران با وجود رتبه نهم جهانی در برخورداری روستاییان از آب آشامیدنی، از نظر مدیریت منابع آبهای زیرزمینی در وضعیت بحرانی قرار دارد.»
او با استناد به دادههای سازمان جهانی بهداشت توضیح داد: «بیش از ۸۷ درصد جمعیت روستایی کشور به آب آشامیدنی سالم دسترسی دارند، اما در مقابل، از نظر شاخص تنش آبی در رتبه سیزدهم از انتهای جدول جهانی هستیم؛ این یعنی برداشت ما از منابع زیرزمینی بسیار فراتر از ظرفیت تجدید آن است.»
مصلح با اشاره به از بین رفتن حدود ۲۰ میلیارد مترمکعب از آبهای تجدیدپذیر ایران طی سالهای اخیر گفت: «کشورهایی که با برنامهریزی هوشمندانه و همکاری اجتماعی با پدیده تغییر اقلیم مقابله میکنند، خسارتهای کمتری میبینند. در ایران نیز بدون مشارکت واقعی مردم و خیرین، هیچ طرح آبی به موفقیت نمیرسد.»
او تأکید کرد که نقش مردم نباید به مدیریت مصرف محدود بماند و افزود: «بخش خصوصی و سازمانهای مردمنهاد باید در تصمیمسازیهای کلان و اجرای طرحهای ذخیرهسازی و مدیریت آب حضور فعال داشته باشند. حذف آنها از فرآیند تصمیمگیری، مانع موفقیت برنامههای ملی در حوزه آب خواهد شد.»
در پایان این گردهمایی، از پوستر جایزه ملی کوثر بهعنوان نمادی از تداوم راه علمی زندهیاد دکتر سیدآهنگ کوثر رونمایی شد.
این گردهمایی، نماد پیوند علم، مردم و نیکاندیشی بود؛ جایی که سخنان مسئولان و متخصصان بار دیگر یادآور شد: نجات آب ایران نه در انتظار بارانهای بیشتر، بلکه در گرو تغییر نگرش، مدیریت خردمندانه و باور جمعی به ضرورت حفظ منابع حیاتی این سرزمین است.
/پایان متن/
Friday, 17 July , 2026